2021 Yılı Yatırım Programında 3.091 Adet Projeye 138,3 Milyar Tl Ödenek Tahsis Edildi


2021 Yılı Yatırım Programının Kabulü ve Uygulanmasına Dair Cumhurbaşkanı Kararı Resmi Gazetenin 15.01.2021 tarihli 31365 (Mükerrer) sayısında yayımlandı.
2021 Yılı Yatırım Programında merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kuruluşlar, KİT, özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar, döner sermayeli kuruluşlar ve sosyal güvenlik kuruluşlarının projeleri yer alıyor. Mahalli idarelerin ise yalnızca dış kredi ile finanse edilen projelerine programda yer veriliyor.
2021 Yılı Yatırım Programı hazırlıklarında 11. Kalkınma Planında yer alan temel politikalar, 2021-2023 dönemi Orta Vadeli Program ve Mali Planda yer alan politika ve öncelikler ile bütçe büyüklüklerinin dikkate alındığı görülüyor. Yatırım Programı hazırlıklarında 11. Kalkınma Planı öncelikli sektörlerine yönelik kamu yatırımları öne çıkıyor.
Proje bazında ödenek teklif ve tahsislerinde, devam eden projelerden en kısa sürede tamamlanabilecek projelere, yeni projelerde azami oranda seçici olunarak, ekonomik ve sosyal katkısı en yüksek ve acil hizmet ihtiyacını karşılayabilecek yatırımlara öncelik verilmiştir.
– 2021 yılında Yatırım Programında yer alan 3.091 adet projeye 138,3 Milyar TL ödenek tahsis edildi
2021 yılında kamu kurumları tarafından yürütülen 3.091 adet projeye toplam 138,3 Milyar TL ödenek tahsis edildi.
2021 yılında Yatırım Programı kapsamında gerçekleştirilmesi programlanan 138,3 Milyar TL’lik yatırımın yüzde 67,5’inin Merkezi Yönetim Bütçesi kapsamındaki kuruluşlar, yüzde 31,5’inin KİT ve Özelleştirme Kapsamındaki Kuruluşlar, yüzde 0,9’unun Döner Sermayeli Kuruluşlar ve Sosyal Güvenlik Kuruluşları tarafından gerçekleştirilmesi programlandı.
– Yatırım Programında en yüksek payları yüzde 30,7 ile ulaştırma-haberleşme sektörü ve yüzde 14,3 ile eğitim sektörü yatırımları alıyor.
2021 Yılı Yatırım Programı kapsamındaki 138,3 Milyar TL’lik yatırım ödeneğinden en yüksek payı yüzde 30,7 ile ulaştırma-haberleşme sektörü yatırımlarının aldığı görüldü. Eğitim yatırımlarının payı yüzde 14,3, enerji yatırımlarının payı yüzde 12,2, madencilik yatırımlarının payı yüzde 10,4, tarım yatırımlarının payı yüzde 8,7 ve sağlık yatırımlarının payı yüzde 7,5 oldu. İmalat, turizm, konut, içmesuyu ve kanalizasyon, teknolojik araştırma, çevre gibi diğer sektörlerin toplam payı ise yüzde 16,2 oldu.
Merkezi Yönetim Bütçesi kapsamındaki kuruluşlardan en fazla yatırım ödeneği tahsis edilen kuruluşlar 15,1 Milyar TL ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, 13,5 Milyar TL ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, 13,1 Milyar TL ile Karayolları Genel Müdürlüğü, 11 Milyar TL ile Milli Eğitim Bakanlığı ve 8,6 Milyar TL ile Sağlık Bakanlığı oldu.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının yatırımları içinde Gayrettepe-İstanbul Yeni Havalimanı Metro Hattı, Başakşehir-Kayaşehir Metro Hattı gibi projelerle kentiçi ulaşım ön plana çıkıyor. Diğer yandan DSİ’nin Türkiye genelinde devam eden tarımsal sulama yatırımlarına 8,4 Milyar TL ödenek tahsis edildi.
KİT’lerde ise en fazla ödenek tahsis edilen kuruluşlar 13,4 Milyar TL ile TPAO Genel Müdürlüğü, 12,6 Milyar TL ile TCDD Genel Müdürlüğü, 6,1 Milyar TL ile BOTAŞ Genel Müdürlüğü ve 5,5 Milyar TL ile TEİAŞ Genel Müdürlüğü oldu.
TPAO’nun, Karadeniz’de keşfedilen doğal gazın ardından arama, sondaj ve saha geliştirme çalışmalarına yüksek tutarda ödenek tahsis edilirken; bu kapsamda Sakarya Doğal Gaz Sahası Geliştirme Projesi için 6,8 Milyar TL ödenek ayrıldı.
 
 
 
Ulaştırmaya 42.4, eğitime 19.8 enerjiye 16.8 milyarlık yatırım
Kamunun yatırımlar için 2021’de ayırdığı para, geçen yıla göre yüzde 79.3 artarak 77 milyar 129 milyon liradan 138 milyar 279 milyon liraya yükseldi. Stoktaki yatırım tutarı ise yüzde 27’lik artışla 1 trilyon 344 milyar liraya çıktı.
 
2020 yılına göre ayrılan para yüzde 79.3, proje sayısı yüzde 9.9, toplam proje büyüklüğü ise yüzde 27 artış gösterdi. En çok yatırımın 41.2 milyar lira ile ulaştırma ve haberleşme alanında yapılması öngörüldü. İklim değişikliği ve buna bağlı olarak kuraklığın çok tartışıldığı bir dönemde bu alanda kamunun yatırım için sadece 6.2 milyon lira ayırması dikkat çekti.
Sektörel dağılımda sıralama nasıl gerçekleşti?
2021 yılı Yatırım Programının, yatırımların sektörel dağılımına ilişkin tabloya göre, en yüksek yatırım 42 milyar 474 milyon lira ile ulaştırma ve haberleşme alanında yapılacak. Bunu 19 milyar 827 milyon lira ile eğitim, 16 milyar 832 milyon lira ile enerji, 14 milyar 371 milyon lira ile maden, 11 milyar 983 milyon lira ile tarım ve 10 milyar 381 milyon lira ile tarım sektörü takip etti. Kamu 2021’de imalat sanayinde 1 milyar 601 milyon lira, konut sektöründe 769 milyon lira ve turizmde ise 310 milyon liralık yatırım yapacak.
 
  PROJE SAYISI PROJE BÜYÜKLÜĞÜ (Milyon TL) Ayrılan Para (Milyon TL)
  2020 2021 Değişim % 2020 2021 Değişim 2020 2021 Değişim
Tarım 289 291 0,7 187394 208832 11,4 5177 11983 131,5
Madencilik 45 46 2,2 9762 21655 121,8 3535 14371 306,5
İmalat 99 97 -2,0 16786 18630 11,0 1022 1601 56,7
Enerji 118 125 5,9 88445 107594 21,7 11864 16832 41,9
Ulaştırma 455 469 3,1 502094 694721 38,4 25214 42474 68,5
Turizm 54 55 1,9 1811 1779 -1,8 350 310 -11,4
Konut 95 95 0,0 1862 1857 -0,3 454 769 69,4
Eğitim 915 946 3,4 85869 98430 14,6 11089 19827 78,8
Sağlık 198 211 6,6 72131 82758 14,7 6105 10381 70,0
Diğer Kamu 544 756 39,0 92948 108604 16,8 12319 19731 60,2
  2812 3091 9,9 1059102 1344860 27,0 77129 138279 79,3
 
Kaynak:Resmi Gazete yuvarlamadan dolayı toplamlar ile sütunlar birbirini tutmayabilir.
Sektörel bazda yatırıma ayrılan kaynakta 2020’ye göre en yüksek artış yüzde 306 ile madencilikte olurken, bunu yüzde 131.5 ile tarım, yüzde 78.8 ile eğitim, yüzde 70 ile sağlık takip etti. En çok payı bulunan ulaştırma-haberleşme için ayrılan kaynak yüzde 68.5 artarken, konuttaki artış yüzde 69.4, diğer kamu hizmetlerindeki artış yüzde 60.2, imalattaki artış yüzde 56.7, enerjideki artış yüzde 41.9 oldu. Bu dönemde turizm sektörü için ayrılan kaynak ise yüzde 11.4 azaldı.
Salgına karşı dış krediyle 210 milyon lira harcanacak
Yatırım büyüklüğü yönünden 10 sektör içinde 7’nci sırada yer alan sağlık sektörü için 10 milyar 381 milyon lira ayrıldı. Üniversite hastaneleri dışında en büyük yatırımı Sağlık Bakanlığı yapacak. Bakanlığın geçen yıl başlayan ve büyüklüğü 700 milyon lira olan COVID-19 Sağlıkta Acil Yardım Projesi için 210 milyon lira ayrıldı. Bu projenin finansmanı dış kaynaklardan sağlanıyor. Sağlık Bakanlığı’nın devlet hastaneleri, sağlık merkezleri yapımı için 490 milyon lira, acil sağlık merkezleri, göçmen sağlık merkezi yapımı için de 593 milyon 171 lira harcanacak.
Doğalgaz depolama alanlarına 4.1 milyar lira
Yatırım projelerinde üst sıralarda yer alan enerji sektöründe 16.8 milyar liralık yatırım öngörülürken, bunun yüzde 25’ine yakını iki doğalgaz depolama alanı projesi için ayrıldı. Toplam 24.6 milyar liralık Tuz Gölü Doğalgaz Depolama yatırımı için bugüne kadar 9.6 milyar lira harcanırken, 2021 yılı için 2 milyar 266 milyon liralık harcama planlandı. 4.7 milyar liralık Kuzey Marmara Doğalgaz Depo projesi için ise bu yıl 1 milyar 856 milyon lira ayrıldı.
Hızlı tren projelerinde Ankara-İstanbul YHT, Ankara Sivas YHT, Ankara İzmir Yüksek Standartlı Demiryolu, Adana-Gaziantep Yüksek Standartlı Demiryolu ve Konya-Adana Yüksek Standartlı Demiryolu projeleri için 7 milyar 691 milyon lira ayrıldı.Ayrıca toplam büyüklüğü 4 milyar 2554 milyon lira olan 17 adet yüksek hızlı tren seti projesi için de için de 1 milyar 62 milyon lira ayrıldı.
Kuraklık ve iklime sadece 6.2 milyon lira
Kamunun devam eden ve yeni yapılacak yatırımlarını gösteren 2021 yılı Yatırım Programında, sağlık alanında yeni hastane yapımı ve acil sağlık merkezleri yatırımları ağırlık kazanmış durumda. Ancak iklim değişikliği ve kuraklığın, gerek susuzluk gerekse tarımsal üretimde ciddi kayıp beklentisine rağmen, bu alanda sulama teknolojilerinin değişimine yönelik yatırımlara yer verilmemiş durumda. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın, 2013 yılından bu yana devam eden 45 milyon 504 bin lira büyüklüğündeki Kurak Dönem Yönetim ve Eylem Planına 2021 yılı için 5 milyon lira ayrıldı. İklim Değişikliğinin Su Kaynaklarına Etkisi başlıklı 16.3 milyon liralık proje için ise 1 milyon 250 bin lira ayrıldı.


DETAY HABER
18.01.2021

Etiketler = 2021, Yılı Yatırım Programında ,3.091 Adet Projeye ,138,3 Milyar Tl Ödenek Tahsis Edildi,Detay Haber,